ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୋକୁଳ ମିଶନ

“ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୋକୁଳ ମିଶନ” (Rashtriya Gokul Mission) ହେଉଛି ଏକ କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ଯୋଜନା, ଯାହାକି ଚୟନଭିତ୍ତିକ ପ୍ରଜନନ ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଦେଶୀ ପ୍ରଜାତିର ବିକାଶ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ବିଶେଷ କରି କମ୍ ଦୁଗ୍ଧ ଦେଉଥିବା ଅଣ-ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ (non-descript) ଗୋପାଳନ ଜନସଂଖ୍ୟାର ବଂଶଗତ ଉନ୍ନତିକରଣ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ।

ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗୋକୁଳ ମିଶନ ଅଧୀନରେ ଥିବା ମୁଖ୍ୟ ଉପାଦାନଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:

କ୍ରମିକ ସଂଖ୍ୟା	ମୁଖ୍ୟ ଉପାଦାନ (Components)
୧	କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରୀୟ AI ନେଟୱାର୍କର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ: ଏନଜିଓ (NGO) ମାଧ୍ୟମରେ ଘରୋଇ AI କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଏବଂ ବିଦ୍ୟମାନ ଘରୋଇ AI କର୍ମୀଙ୍କ ପାଇଁ ପୁନଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟା ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ (Refresher Training)।
୨	ବିଦ୍ୟମାନ AI ନେଟୱାର୍କର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ: ଅଣ-AI କେନ୍ଦ୍ରକୁ AI କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ କରିବା, ସ୍ଥାୟୀ AI କେନ୍ଦ୍ରକୁ ମୋବାଇଲ୍ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ କରିବା ଏବଂ ବିଦ୍ୟମାନ AI କର୍ମୀଙ୍କ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ।
୩	AI କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଅନୁଧ୍ୟାନ: AI ଅଧୀନରେ ଆସିବାକୁ ଥିବା ଗାଈ/ମଇଁଷିଙ୍କ ଚିହ୍ନଟ, AI ମାଧ୍ୟମରେ ଜନ୍ମିତ ବାଛୁରୀଙ୍କ ଚିହ୍ନଟ, CB ବଂଶର କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ବିଶ୍ଳେଷଣ ଏବଂ କମ୍ପ୍ୟୁଟରୀକରଣ।
୪	ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ଥାନୀୟ ଦେଶୀ ପ୍ରଜାତିର ବିକାଶ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ।
୫	SIA କୁ ପରିଚାଳନାଗତ ଅନୁଦାନ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟଭିତ୍ତିକ ଅନୁଦାନ।
୬	ମାନବ ସମ୍ବଳ ବିକାଶ: ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ମଡ୍ୟୁଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତି, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ରର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ, ଆଞ୍ଚଳିକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ପ୍ରଶିକ୍ଷକଙ୍କ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଏବଂ ସେମିନାର ଆୟୋଜନ।
୭	LN2 ପରିବହନ ଓ ବିତରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ: ବଲ୍କ LN2 ପରିବହନ (ଟ୍ୟାଙ୍କର ମାଧ୍ୟମରେ), ଜିଲ୍ଲା ମଧ୍ୟରେ ପରିବହନ ଗାଡ଼ି, କ୍ରାୟୋ-କଣ୍ଟେନର କ୍ରୟ ଏବଂ ଜିଲ୍ଲା ବୀର୍ଯ୍ୟ ଡିପୋର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ।
୮	ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରଜନନ ଏବଂ AI ପାଇଁ ଷଣ୍ଢ ସଂଗ୍ରହ।
୯	ଗୋପାଳନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବନ୍ଧ୍ୟାଦୋଷ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ।
୧୦	ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରଜନନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ: ବିଦ୍ୟମାନ ଫ୍ରୋଜନ୍ ସିମେନ୍ ଷ୍ଟେସନର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ ଏବଂ A2 ଦୁଗ୍ଧର ବଜାରିକରଣ।

ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ (OBJECTIVES)

ଏହି ମିଶନ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଉଛି:

ବୈଜ୍ଞାନିକ ଏବଂ ସାମଗ୍ରିକ ଭାବରେ ଦେଶୀ ଗୋପାଳନ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା।
ଦେଶୀ ପ୍ରଜାତିର ଉତ୍ପାଦିକା ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ପଶୁଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟରୁ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ଆର୍ଥିକ ଲାଭ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।
ଉଚ୍ଚ ବଂଶଗତ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଦେଶୀ ପ୍ରଜାତିର ଷଣ୍ଢମାନଙ୍କର ପ୍ରସାର କରିବା।
ପ୍ରଜନନ ନେଟୱାର୍କକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରି ପ୍ରଜନନ ସେବାର ପରିସର ବୃଦ୍ଧି କରିବା।
କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ (AI) ନେଟୱାର୍କର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ:
- MAITRI (ମୈତ୍ରୀ) କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା।
- ଦେଶବ୍ୟାପୀ AI କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ।
- ନିଶ୍ଚିତ ଗର୍ଭଧାରଣ ପାଇଁ ‘ସେକ୍ସ ସର୍ଟେଡ୍ ସିମେନ୍’ (Sex Sorted Semen) ର ବ୍ୟବହାର।
- ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଡିଜିଟାଲ୍ ପଶୁସମ୍ପଦ ମିଶନ (Livestock) ର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା।

RGM ଅଧୀନରେ ନିଶ୍ଚିତ ଗର୍ଭଧାରଣ ପାଇଁ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରି ‘ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ପ୍ରଜାତି ଉନ୍ନୟନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ‘ (ABIP-SS)

ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ (Objectives):

୯୦% ସଠିକତା ସହିତ ମାଈ ବାଛୁରୀ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟର ବ୍ୟବହାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା।
ମାଈ ବାଛୁରୀ ଉତ୍ପାଦନ ମାଧ୍ୟମରେ ଦୁଗ୍ଧ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ଚାଷୀଙ୍କ ଆୟ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।
ଦୁଗ୍ଧ ଚାଷ କରିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଚାଷୀ ଏବଂ ଉଦ୍ୟୋଗୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ବଂଶଗତ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ମାଈ ବାଛୁରୀମାନଙ୍କର ଉପଲବ୍ଧତା ବଢ଼ାଇବା।
ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳକୁ ଚାଷୀଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଲଭ କରିବା, ଯାହା ଫଳରେ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟମାଧ୍ୟମରେ କୃତ୍ରିମପ୍ରଜନନର ଗ୍ରହଣୀୟତା ବୃଦ୍ଧିପାଇବ।
ଦେଶରେ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟର ଚାହିଦା ସୃଷ୍ଟିକରିବା, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହାର ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଘରୋଇ ଉଦ୍ୟୋଗୀମାନଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରାଯାଇପାରିବ।

ପ୍ରଗତି ଓ ସଫଳତା:

ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଅଧୀନରେ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର ୟୁଏଲଡିବି ଏବଂ ପୁଣେର ବାଏଫ୍ଡେଭଲପମେଣ୍ଟରିସର୍ଚ୍ଚଫାଉଣ୍ଡେସନ୍‌ରୁ ୧,୨୪,୬୯୦ ଡୋଜ୍ ଲିଙ୍ଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୀର୍ଯ୍ୟ (SSS) ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୧,୨୧,୩୭୩ଡୋଜ୍ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇ ୧,୦୬,୮୧୩ ପଶୁଙ୍କର କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ୯୬,୯୧୨ଚାଷୀ ଉପକୃତ ହୋଇଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ମୋଟ ୨୧,୫୮୪ବାଛୁରୀ ଜନ୍ମ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ ୧୯,୨୦୭ ମାଈବାଛୁରୀ ଅଟନ୍ତି। ଏହା ମୋଟ ଜନ୍ମିତ ବାଛୁରୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟାର ପ୍ରାୟ ୮୮.୯୯%।

ABIP-SS ଯୋଜନା ଅନ୍ତର୍ଗତ ୨୮.୦୨.୨୦୨୬ ତାରିଖର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ

କ୍ଷେତ୍ର ସ୍ତରକୁ ୧,୨୪,୬୯୦ ଡୋଜ୍ରସେକ୍ସଡ୍ସର୍ଟେଡ୍ସିମେନ୍ (SSS) ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି।
ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୧,୨୧,୩୭୩ ଡୋଜ୍ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି, ଯାହାର ବ୍ୟବହାର ହାର ହେଉଛି ୯୭.୩%।
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ୧,୦୬,୮୧୩ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିବା ବେଳେ ୪୨,୬୪୦ ପ୍ରାଣୀ ଗର୍ଭବତୀ ଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି, ଯାହାର ଗର୍ଭଧାରଣ ହାର (Conception percentage) ହେଉଛି ୩୯.୯୨%।
ମୋଟ ୨୧,୫୮୪ ବାଛୁରୀ ଜନ୍ମ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରୁ ୧୯,୨୦୭ ହେଉଛନ୍ତି ମାଈ ବାଛୁରୀ। ଏହାର ଅର୍ଥ ଜନ୍ମିତ ବାଛୁରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମାଈ ବାଛୁରୀଙ୍କ ହାର ୮୮.୯୮% ଅଟେ।
ଏହି ଯୋଜନା ଦ୍ୱାରା ୯୬,୯୧୨ ଜଣ ଚାଷୀ ଉପକୃତ ହୋଇଛନ୍ତି।

ଦେଶବ୍ୟାପୀ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (NAIP)

ଓଡ଼ିଶାର ସମସ୍ତ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ (AI) ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଅଧିକ ବ୍ୟାପକ କରିବା ପାଇଁ, ୨୦୧୯-୨୦ ରୁ ୨୦୨୫-୨୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ଅଭିଯାନ ମୋଡ୍‌ରେ ‘ସାରା ଦେଶବ୍ୟାପୀ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ’ (NAIP) ର ପ୍ରଥମ, ଦ୍ୱିତୀୟ, ତୃତୀୟ, ଚତୁର୍ଥ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଏବଂ ୨୦୨୫-୨୬ ବର୍ଷ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଇଛି। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ, ମୋଟ ୩୩.୩୩ ଲକ୍ଷ ଗୋରୁଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ଜେନେଟିକ୍ ଗୁଣବତ୍ତା ସମ୍ପନ୍ନ ଷଣ୍ଢଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟ (Semen) ମାଧ୍ୟମରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି।

କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ମୁଖ୍ୟ ବିବରଣୀ:

ସମୟ ସୀମା: NAIP ୨୦୨୫-୨୬ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ୦୧.୦୪.୨୦୨୫ ରୁ ୩୦.୦୬.୨୦୨୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି।
ଲକ୍ଷ୍ୟ: ପ୍ରଜନନକ୍ଷମ ପଶୁଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ୧୧ ଲକ୍ଷ ରଖାଯାଇଛି।
ଅଗ୍ରଗତି: ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା, ୫,୮୫,୭୨୭ ଗାଈଙ୍କୁ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ୨,୦୫,୬୦୩ ବାଛୁରୀ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।
ମାଗଣା ସେବା: ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ ଦୁଗ୍ଧ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ ସେବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଗଣାରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି।
ତଦାରଖ: କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଅଗ୍ରଗତିକୁ ପଶୁପାଳନ ଓ ପଶୁ ଚିକିତ୍ସା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ପ୍ରାଣୀ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ ବିଭାଗର ପ୍ରମୁଖ ଶାସନ ସଚିବ ନିୟମିତ ଭାବେ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରୁଛନ୍ତି।

ବୀର୍ଯ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ ଓ ବଣ୍ଟନ:

ଉଚ୍ଚ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ବୀର୍ଯ୍ୟ: ୨୦୨୫-୨୬ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୩,୪୮,୭୩୬ ଡୋଜ୍ ଉଚ୍ଚ ଜେନେଟିକ୍ ମେରିଟ୍ (HGM) ବୀର୍ଯ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି, ଯାହାର ଦୁଗ୍ଧଦାନ କ୍ଷମତା ୩,୦୦୦ ରୁ ୧୦,୦୦୦ ଲିଟର ମଧ୍ୟରେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, କଟକ ସ୍ଥିତ FSB (Frozen Semen Bank) ଦ୍ୱାରା ୨,୪୩,୯୮୫ ଡୋଜ୍ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଷ୍ଟ୍ର’ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯାଇଛି।
ବଣ୍ଟନ: କଟକ FSB ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରୀୟ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କେନ୍ଦ୍ର, ମିଲ୍କ ୟୁନିୟନ, BBR ଏବଂ BM ଫାର୍ମକୁ ୯,୪୬,୩୦୭ ଡୋଜ୍ ବୀର୍ଯ୍ୟ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଛି।
ଷଣ୍ଢ କ୍ରୟ: ୨୦୨୫-୨୬ ବର୍ଷରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜାତିର ମୋଟ ୪୯ଟି ଷଣ୍ଢ କ୍ରୟ କରାଯାଇଛି।

ଡିଜିଟାଇଜେସନ ଏବଂ ସଚେତନତା:

ତଥ୍ୟ ଅପଲୋଡ୍: ସମସ୍ତ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କର୍ମଚାରୀ (AIT) ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ୟୁଜର୍ ଆଇଡି (User ID) ଓ ପାସୱାର୍ଡ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି, ଯେପରି ସେମାନେ ଜାତୀୟ ସ୍ତରର ପ୍ଲାଟଫର୍ମ INAPH ଏବଂ ଭାରତ ପଶୁଧନ (Bharat Pashudhan) ଆପ୍ଲିକେସନରେ ସମସ୍ତ ତଥ୍ୟ ଅପଲୋଡ୍ କରିପାରିବେ।
ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସୁବିଧା: ତଥ୍ୟ ଅପଲୋଡ୍ କରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସୁବିଧା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ଏଥିପାଇଁ ମାସିକ ୩୦୦ ଟଙ୍କା ହିସାବରେ ସହାୟତା ରାଶି ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।
ପ୍ରଚାର ଓ ପ୍ରସାର: ସଚେତନତା ସଭା, ଲିଫଲେଟ୍, ପାମ୍ପଲେଟ୍, ଓ୍ୱାଲ୍ ରାଇଟିଂ, ହୋର୍ଡିଂ, ରେଡିଓ ଜିଙ୍ଗଲ୍ସ ଏବଂ ଟିଭି ବିଜ୍ଞାପନ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ଯୋଜନାର ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଚାର କରାଯାଇଛି।

ଆର.ଜି.ଏମ୍ (RGM) ଅଧୀନରେ ୧୫୦୦ ‘ମୈତ୍ରୀ’ (MAITRI) କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା

ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ବହୁମୁଖୀ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ କର୍ମୀ (MAITRI – Multi Purpose Artificial Insemination Technicians in Rural India) ନିଯୁକ୍ତ କରି କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନର ପରିସର ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ବିଦ୍ୟମାନ ଗୋପାଳନର ଉତ୍ପାଦିକା ଶକ୍ତି ବଢ଼ାଇବା। ଏହି ‘ମୈତ୍ରୀ’ କର୍ମୀମାନେ ସେବା ଓ ସାମଗ୍ରୀର ମୂଲ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରି ସ୍ୱାବଲମ୍ବୀ ଭିତ୍ତିରେ ଚାଷୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରଦେଶରେ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ ସେବା ଯୋଗାଇଦେବେ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟର ୧୫୦୦ ଶିକ୍ଷିତ ଗ୍ରାମୀଣ ଯୁବକ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ଉପକୃତ ହେବେ ଏବଂ ଦୁଗ୍ଧ ଚାଷୀମାନେ ପରୋକ୍ଷରେ ଉନ୍ନତ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଅଧିକ ଦୁଗ୍ଧ ମାଧ୍ୟମରେ ଲାଭବାନ ହେବେ।

ପ୍ରକଳ୍ପର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ:

ଶିକ୍ଷିତ ଗ୍ରାମୀଣ ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ଗୁଣାତ୍ମକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା, ଯେପରି ସେମାନେ ସ୍ୱାବଲମ୍ବୀ ଭିତ୍ତିରେ ଚାଷୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରଦେଶରେ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ ସେବା ଏବଂ ପଶୁ ଚିକିତ୍ସା ପ୍ରାଥମିକ ଚିକିତ୍ସା (First Aid) ଯୋଗାଇ ପାରିବେ।
ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜନନକ୍ଷମ ଗାଈ/ମଇଁଷିଙ୍କ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ ପରିସରକୁ ୩୦% ରୁ ୭୦% କୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।
ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପରେ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଯନ୍ତ୍ରପାତି ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀ ଯୋଗାଇ ଦେଇ ଏହି କର୍ମୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିବା।
ଭାରତ ସରକାର ୧୨.୧୫ କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟରେ ୧୫୦୦ ‘ମୈତ୍ରୀ’ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି।
୧୫୦୦ ‘ମୈତ୍ରୀ’ କର୍ମୀଙ୍କ ଚୟନ, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣର ସମନ୍ୱୟ ଏବଂ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଓ ଅନୁଧ୍ୟାନ BAIF ସଂସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିଲା।

ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଡିଜିଟାଲ୍ ପ୍ରାଣୀସମ୍ପଦ ମିଶନ୍ (NDLM) – ଭାରତ ପଶୁଧନ

ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଡିଜିଟାଲ୍ ପ୍ରାଣୀସମ୍ପଦ ମିଶନ୍ (NDLM) ହେଉଛି ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରାଣୀପାଳନ ଏବଂ ଦୁଗ୍ଧ ବିଭାଗର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଡିଜିଟାଲ୍ ପଦକ୍ଷେପ। ଜାତୀୟ ଦୁଗ୍ଧ ବିକାଶ ବୋର୍ଡ (NDDB)ର ସହଯୋଗରେ ସାରା ଦେଶରେ ପଶୁଧନ ଏବଂ ପଶୁ ସେବା ପାଇଁ ଏକ ବ୍ୟାପକ ଡିଜିଟାଲ୍ ଡାଟାବେସ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ପଶୁମାନଙ୍କର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ପ୍ରଜନନ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତାର ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଲିପିବଦ୍ଧକରଣ ଏବଂ ଅନୁଧ୍ୟାନ ମାଧ୍ୟମରେ ପଶୁଧନ ପରିଚାଳନା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ମିଶନ୍ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି।

ଏହି ମିଶନର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶ ହେଉଛି ଭାରତ ପଶୁଧନ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ, ଯାହା ପଶୁ ପଞ୍ଜିକରଣ, କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜନନ, ଟୀକାକରଣ, ଚିକିତ୍ସା ଏବଂ ରୋଗ ନିରୀକ୍ଷଣ ଭଳି ପଶୁଧନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ଡିଜିଟାଲ୍ ଲିପିବଦ୍ଧକରଣ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଅଧୀନରେ, ପଶୁମାନଙ୍କୁ ବାର୍-କୋଡ୍ ଯୁକ୍ତ କାନ ଟ୍ୟାଗ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏକ ୧୨-ଅଙ୍କ ବିଶିଷ୍ଟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଛି, ଯାହା ସାଧାରଣରେ “ପଶୁ ଆଧାର“ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା।

ଏହି ପ୍ଲାଟଫର୍ମ କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ପ୍ରାଣୀ ଚିକିତ୍ସକ ଏବଂ ପ୍ରାଣୀସମ୍ପଦ ସହାୟକ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତଥ୍ୟର ତୁରନ୍ତ (real-time) ଲିପିବଦ୍ଧକରଣକୁ ସହଜ କରିଥାଏ, ଯାହା ପଶୁମାନଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ପ୍ରଜନନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତମ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପଶୁଧନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ତଥ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଯୋଗ କରି, NDLM ପଶୁମାନଙ୍କର ଅନୁସନ୍ଧାନ ଯୋଗ୍ୟତା (traceability), ଉନ୍ନତ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତା ଏବଂ ପଶୁଧନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ତଥ୍ୟ-ଭିତ୍ତିକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଗ୍ରହଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି।

CLICK HERE TO VIEW MODALITIES OF SEX SORTED SEMEN

CLICK HERE TO VIEW Guidelines on National Artificial Insemination Programme

Click to download The action plan on implementation NAIP-IV

Click to download operational Modalities of ABIP-SS

Click to Download MAITRI

Click to Download Publicity & organisation of farmer’s Awareness camp under RGM